Omega

Estrelas que morren

«Omega» é unha exposición fotográfica que retrata a morte de estrelas, vistas a través dos ollos do telescopio espacial Hubble. Algunhas estrelas rematan a súa vida no medio de violentas explosións que dispersan polo espazo grandes cantidades de materia. O resultado son unhas estruturas que figuran entre os obxectos máis fermosos da natureza.

Por que dan luz se están mortas?

Ao final da súa vida, as estrelas máis pequenas, como o Sol ou algo máis grandes, vólvense inestables, contraéndose e dilatándose nunha serie de pulsacións que poden chegar a arroxar ao espazo a totalidade das capas exteriores. Este caparazón se expande en todas direccións e, iluminado polo núcleo espido da estrela, forma marabillosas estruturas filamentosas. Os astrónomos do século XVIII confundírono co disco de afastados planetas, denominándoas nebulosas planetarias, nome que aínda usamos.

Nebulosa Ollo de Gato

NGC6543
No exterior da súa complexa estrutura adivíñanse ata unha ducia de aneis concéntricos, que se corresponden cunha serie de burbullas de materia que a estrela foi exectando a intervalos duns 1500 anos: o que observamos parécese ás capas dunha cebola cortada pola metade.

NGC6543 atópase na constelación de Draco (o Dragón), a uns 3000 anos luz da Terra. A nebulosa ocupa 1 ano luz, e foi fotografada en mayo de 2002.

Nebulosa do Esquimal

NGC2392
Hai quen se imaxina, ao ver esta imaxe, o rostro dun esquimal enmarcado pola capucha dunha parka. No interior da nebulosa aprécianse dúas grandes burbullas de gas propagándose en distintas direccións, rodeadas por unha estrutura radial (a capucha) cuxo orixe aínda non puido ser explicado. 

NGC2392 atópase na constelación de Gemini, a unha distancia estimada de 5000 anos luz da Terra. Foi fotografada en xaneiro de 2000.

Nebulosa da Hélice

NGC7293
Está tan próxima á Terra que a súa diámetro aparente é case a metade do da lúa chea, aínda que como é moito máis escura só pode verse con axuda dun telescopio ou, mellor aínda, duns prismáticos.

NGC7293 está na constelación de Aquarius, a uns 700 anos luz da Terra. A nebulosa ocupa uns 2,5 anos luz, e a imaxe é o resultado da combinación de fotografías tomadas entre novembro de 2002 e setembro de 2003.

O ovo cósmico

V838 Mon
En maio de 2002 unha superxigante vermella multiplicou súbitamente o seu brillo, iluminando a nube de po que a rodea. A medida que a luz daquela explosión propágase descóbrenos a estrutura da nube.
V838 Mon atópase na constelación de Monoceros (o Unicornio), a unha distancia estimada de 20.000 anos luz da Terra, no bordo exterior da Vía Láctea. A nube de gas ocupa uns 14 anos luz, e foi fotografada entre maio de 2002 e outubro de 2004.

As estrelas máis grandes teñen unha agonía similar ás pequenas, pero o seu colapso é tan brutal que a materia do seu núcleo se compacta ata formar unha bóla tan impenetrable que sobre ela rebotan as capas exteriores que se precipitan cara ao centro. Prodúcese entón unha supernova, unha explosión formidable que esparce en todas direccións os restos da estrela.